Κατά την επικρατήσασα άποψη στην ιατρική επιστήμη, το αναπνευστικό σύστημα αποτελείται από το στόμα, την μύτη, με τα οποία αναπνέουμε (εισπνέουμε και εκπνέουμε), τον λάρυγγα, την τραχεία, τους βρόγχους, έναν αριστερό και ένα δεξιό και τους πνεύμονες, δεξιό και αριστερό επίσης.

Πιστεύεται επίσης ότι, η αναπνοή από την μύτη είναι προτιμότερη. Στον πρώτο χρόνο -που λέγεται αναπνοή- ο εξωτερικός αέρας διεισδύει στις αναπνευστικές οδούς. Αν περάσει από την μύτη ζεσταίνεται, γιατί ο βλεννογόνος της ρινικής κοιλότητας είναι πλούσιος σε τριχοειδή αγγεία. Ακόμη, ένα σύστημα μικρού τριχώματος λειτουργεί σαν φίλτρο και καθαρίζει τον αέρα από ακαθαρσίες και μικρόβια. Αν η αναπνοή γίνει από το στόμα, ο αέρας που διοχετεύεται στον οργανισμό, διατηρεί την εξωτερική θερμοκρασία και μπορεί να κρυώσει τους πνεύμονες. Ακόμη, τραβάει μαζί του σκόνες και διάφορα μικρόβια.
     Ο μηχανισμός δε της αναπνοής έχει ως εξής:  
     Η θωρακική κοιλότητα μπαίνει σε κίνηση από τους λεγόμενους αναπνευστικούς μύες. Διαστέλλεται και ρουφά αέρα μέσα στους πνεύμονες, που εφαρμόζουν επάνω της (εισπνοή). Ύστερα έρχεται πάλι στην αρχική της θέση και ο αέρας αποβάλλεται από τους πνεύμονες (εκπνοή).
      Επίσης, η αναπνοή είναι μια αντανακλαστική (μη συνειδητή ενέργεια). Ένα εισπνευστικό κέντρο στο μυελό του εγκεφάλου στέλνει ερεθίσματα στο διάφραγμα και σε μια κατηγορία πλευρικών μυών, εξαναγκάζοντας αυτά να συσταλθούν. Η εισπνοή γίνεται. Όταν οι πνεύμονες είναι τελείως διασταλμένοι, τα νερά στο βρογχικό δένδρο στέλνουν ερεθίσματα σε ένα εκπνευστικό κέντρο στον μυελό. Το εκπνευστικό κέντρο εξουδετερώνει τότε το εισπνευστικό κέντρο έτσι που να σταματήσει την εισπνοή και επίσης στέλνει ερεθίσματα σε μία δεύτερη κατηγορία πλευρικών μυών, εξαναγκάζοντας το κλουβί των πλευρών να συσταλθεί. Η εκπνοή επακολουθεί. Κατά την άσκηση, η πίεση του αίματος αυξάνεται και το οξυγόνο χρησιμοποιείται σε μεγαλύτερες ποσότητες. Στην αρτηρία της καρωτίδας ( και μέσα στην καρδιά ) είναι τοποθετημένοι αισθητικοί δέκτες, που αντιλαμβάνονται την αυξημένη πίεση και το οξυγόνο ελαττώνεται τότε προς αντιστάθμιση. Ερεθίσματα στέλνονται προς ένα εισπνευστικό κέντρο, με την εντολή να αυξήσει τον αριθμό και το βάθος των εισπνοών.
      Δεν εξηγεί όμως η ιατρική επιστήμη τα εξής:
      Εφ΄ όσον η αναπνοή είναι μια αντανακλαστική (μη συνειδητή) ενέργεια και η θωρακική κοιλότητα τίθεται σε κίνηση από τους λεγόμενους αναπνευστικούς μύες, οι οποίοι λαμβάνουν εντολή από το εισπνευστικό και το εκπνευστικό κέντρο του μυελού του εγκεφάλου, γιατί και πώς:

       Πώς λοιπόν εκτελούν συσταλτικές και διασταλτικές κινήσεις οι πνεύμονες;
       Όπως έχει προαναφερθεί στο κυκλοφοριακό σύστημα, ο οργανισμός, λόγω των καύσεών του, βρίσκεται σε ενεργή δυναμική κατάσταση και εφόσον έχει εσωτερική θερμοκρασία υψηλότερη από την εξωτερική του, σε θετική ενεργή δυναμική κατάσταση. Οι συσταλτικές δε και διασταλτικές κινήσεις (παλμικές κινήσεις) των πνευμόνων του οφείλονται στην κατωτέρω φυσική αρχή. 
       Όταν ένα σώμα ή στοιχείο βρίσκεται σε ενεργή δυναμική κατάσταση και από  οποιασδήποτε αιτία είναι σε σταθερή θέση, τότε αυτό συστέλλεται και διαστέλλεται αλληλοδιαδόχως (πάλλεται).
       Όλοι οι ζώντες οργανισμοί βρίσκονται σε ενεργή δυναμική κατάσταση, επειδή έχουν την δυνατότητα να προβαίνουν σε καύσεις.
       Τι σημαίνει αυτό;
       Αυτό σημαίνει ότι τα κύτταρά τους πάλλονται (συστέλλονται και διαστέλλονται αλληλοδιαδόχως), οι ιστοί πάλλονται συντονισμένα σαν σύνολο οργάνων, οι αρτηρίες, οι φλέβες και τα διάφορα όργανά τους επίσης συντονισμένα σαν σύνολο οργάνων. Έτσι και οι πνεύμονες, σαν σύνολο κυττάρων και ιστών, πάλλονται συντονισμένα, συστέλλονται και διαστέλλονται δηλαδή αλληλοδιαδόχως (φουσκώνουν και ξεφουσκώνουν εναλλάξ ).
       Οι πνεύμονες, όπως και η καρδιά, λόγω ιδιαιτεροτήτων, πάλλονται ταχύτατα (ταχύτερα έναντι των άλλων οργάνων του οργανισμού) και εκτελούν ευρείες παλμικές κινήσεις. Η καρδιά εξαιτίας της διέλευσης μέσω αυτής του αίματος και οι πνεύμονες εξαιτίας της διέλευσης μέσω αυτών του αίματος και της εισόδου και εξόδου αέρος από και προς το φυσικό περιβάλλον.
       Επειδή οι ταχύτερες και περισσότερο ευρείες παλμικές κινήσεις της καρδιάς, των φλεβών, των αρτηριών και των πνευμόνων έναντι των άλλων, οργάνων οφείλονται και στην διέλευση του αίματος μέσω αυτών, για τον λόγο αυτό η δυναμικότητα των παλμικών κινήσεων της καρδιάς επηρεάζεται και από την δυναμικότητα των παλμικών κινήσεων των πνευμόνων, των φλεβών και των αρτηριών και αντίστροφα.     
       Η δυναμικότητα όμως των παλμικών κινήσεων των πνευμόνων επηρεάζεται και από έναν άλλο σπουδαίο παράγοντα. Τον εισερχόμενο σ΄ αυτούς από το φυσικό περιβάλλον αέρα μέσω της αναπνευστικής οδού.
       Τι σημαίνει αυτό;
       Όταν σε ένα σώμα, ευρισκόμενο σε ενεργή δυναμική κατάσταση, σαρώσουμε την επιφάνειά του με αέρα ή εισάγουμε μέσα σ΄ αυτό αέρα με  θερμοκρασία μικρότερη από αυτήν του σώματος, τότε οι παλμικές κινήσεις τις οποίες εκτελεί, γίνονται δυναμικότερες και πιο ευρείες, εξαρτώμενες από την διαφορά της θερμοκρασίας του εισερχόμενου αέρα από την θερμοκρασία του σώματος.                                                                                      Όσο μεγαλύτερη είναι η διαφορά της θερμοκρασίας, τόσο δυναμικότερες και πιο ευρείες είναι οι παλμικές κινήσεις  (συστολές- διαστολές). Αυτό ισχύει εφ΄ όσον ο οργανισμός έχει την δυνατότητα να αναπληρώνει την απώλεια της ενέργειας των πνευμόνων. Εάν δεν έχει την δυνατότητα ο οργανισμός να αναπληρώνει την απώλεια της ενέργειας των πνευμόνων, τότε προκύπτει το ακριβώς αντίθετο αποτέλεσμα, δηλαδή οι συστολές-διαστολές ατονούν και δεν έχουν μεγάλο εύρος και κατά συνέπεια η συνολική ποσότητα του αέρα που λαμβάνει ο οργανισμός από το φυσικό περιβάλλον να περιορίζεται και να μην καλύπτει τις ανάγκες του.
       Για τον λόγο αυτό, ο οργανισμός, προκειμένου να αποφύγει αυτού του είδους περιπλοκές, χρειάζεται ένα σύστημα ελεγχόμενης ροής του εισερχόμενου στους πνεύμονες αέρα από το φυσικό περιβάλλον, η θερμοκρασία του οποίου μεταβάλλεται συνεχώς. Αυτό το σύστημα το αποτελούν η μύτη με τις ρινικές κόγχες και οι πολύποδες (κρεατάκια).
      Έτσι λοιπόν, όταν στο φυσικό περιβάλλον η θερμοκρασία είναι κανονική ή υψηλή και ο φυσικός αέρας που εισέρχεται στους πνεύμονες χρειάζεται μικρή μόνον προθέρμανση, ή και δεν χρειάζεται καθόλου, διέρχεται από τον κάτω αύλακα. Κατά την έξοδό του οι πολύποδες κλείνουν τον κάτω αύλακα εξαιτίας της πίεσης του εξερχόμενου από τους πνεύμονες αέρα και ο αέρας αναγκαστικά εξέρχεται από τον μέσο αύλακα. Όταν όμως στο φυσικό περιβάλλον επικρατούν χαμηλές θερμοκρασίες, τότε ο εισερχόμενος στους πνεύμονες αέρας χρειάζεται μεγαλύτερη προθέρμανση και γι΄ αυτό διέρχεται από τον μέσο αύλακα, όπου και προθερμαίνεται. Κατά την έξοδό του οι πολύποδες κλείνουν τον μέσο αύλακα, λόγω πίεσης του εξερχόμενου αέρα και αναγκάζεται αυτός να εξέλθει από τον άνω αύλακα.

Πώς επιτυγχάνεται αυτό;
      Είχε προαναφερθεί πως, όταν ένα σώμα βρίσκεται σε ενεργή δυναμική κατάσταση, τότε αυτό διαστέλλεται και συστέλλεται αλληλοδιαδόχως και συνεχώς (βρίσκεται σε συνεχή ρυθμική κίνηση).     
      Εκτός της καρδιάς, των αρτηριών, των φλεβών και των πνευμόνων, των οποίων οι συστολές και διαστολές είναι ταχείες και έχουν μεγάλο εύρος, για τους λόγους που προαναφέρθηκαν, των μυών ή των ιστών οι συστολές και οι διαστολές δεν είναι ορατές, είναι βραδείες και με μικρό εύρος.
      Αυτό συμβαίνει και με τις ρινικές κόγχες και τους πολύποδες. Οι συστολές αυτών είναι βραδείες και με μικρή δυναμικότητα. Με την σάρωσή τους από τον εισερχόμενο στους πνεύμονες αέρα από το φυσικό περιβάλλον, αυξάνεται η δυναμικότητα και το εύρος των συστολών και διαστολών τους. Επειδή όμως είναι περιορισμένος ο χώρος των ρινικών αυλάκων και η σάρωση των ρινικών κογχών με αέρα από το φυσικό περιβάλλον επιφέρει απώλεια στην θερμοκρασία τους, αυτές διαστέλλονται και όταν η θερμοκρασία του περιβάλλοντος είναι χαμηλή, κλείνουν τον κάτω αύλακα. Για τον λόγο αυτό, ο εισπνεόμενος αέρας αναγκάζεται να διέλθει μέσω του μέσου αύλακα. Εισερχόμενος από τον μέσο αύλακα, ο οποίος είναι και στενότερος, προσκρούει με δύναμη στα τοιχώματά του και κατ΄ αυτόν τον τρόπο προθερμαίνεται περισσότερο απ΄ ότι διερχόμενος από τον κάτω αύλακα, του οποίου το εύρος είναι μεγαλύτερο και χωρίς να επηρεάζει σε μεγάλο βαθμό την θερμοκρασία της στοματικής κοιλότητας.
    Όταν η θερμοκρασία του οργανισμού αυξηθεί ή αυξηθεί η θερμοκρασία του περιβάλλοντος, τότε και πάλι ανοίγει ο κάτω αύλακας και ο εισπνεόμενος αέρας διέρχεται και πάλι από τον κάτω αύλακα.
     Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο, οι μεταβολές των καιρικών συνθηκών και της θερμοκρασίας του περιβάλλοντος έχουν ως άμεσο αποτέλεσμα την αυξομείωση του όγκου στις ρινικές κόγχες, στα κρεατάκια και στις αμυγδαλές, όταν η αναπνοή γίνεται από το στόμα. Η αυξομείωση αυτή του όγκου στις ρινικές κόγχες, στα κρεατάκια και στις αμυγδαλές, παρέχει την δυνατότητα στον οργανισμό να προσαρμόζεται στις μεταβολές της θερμοκρασίας και των καιρικών συνθηκών του περιβάλλοντος, χωρίς σοβαρές συνέπειες στην υγεία του.
     Τα κρεατάκια  έχουν ως αποκλειστικό σκοπό να μην επιτρέπουν στον εισερχόμενο στον οργανισμό αέρα, κατά την έξοδό του να εξέρχεται από τον ίδιο αύλακα. Εάν η εισπνοή και η εκπνοή γινόταν από την ίδια οδό, τότε η οδός αυτή, ψυχόμενη από την είσοδο του ψυχρού αέρα στους πνεύμονες και ταυτόχρονα θερμαινόμενη κατά την έξοδό του, δεν θα μπορούσε να προσαρμόζεται στις μεταβολές των καιρικών συνθηκών  και της θερμοκρασίας του περιβάλλοντος άμεσα και θα είχε σαν αποτέλεσμα την πρόκληση διαφόρων  παθήσεων στις αναπνευστικές οδούς και στους πνεύμονες. Με την λειτουργία αυτή της αναπνευστικής οδού, ο εισπνεόμενος αέρας έχει κατά το δυνατόν σταθερή θερμοκρασία, η οποία είναι απαραίτητος παράγοντας για την σωστή λειτουργία του οργανισμού.
      Η μηχανική των αυτοκινήτων έχει επιλύσει το πρόβλημα αυτό για τις μηχανές εσωτερικής καύσης, είτε με την χρήση ειδικού μοχλού, είτε με την τοποθέτηση ειδικού τσοκ. Επειδή κατά την διάρκεια του χειμώνα η θερμοκρασία του περιβάλλοντος κυμαίνεται σε χαμηλά επίπεδα και για την σωστή λειτουργία των μηχανών εσωτερικής καύσης απαιτείται η προθέρμανση του εισερχόμενου προς καύση ατμοσφαιρικού αέρα, τοποθετείται χειροκίνητος μοχλός με δύο θέσεις, μία για τον χειμώνα, η οποία αποβλέπει στην προθέρμανση του ατμοσφαιρικού αέρα πριν από την είσοδό του στην μηχανή προς καύση και μία για το καλοκαίρι, η οποία επιτρέπει την ελεύθερη είσοδο του εισερχόμενου προς καύση ατμοσφαιρικού αέρα, ή τοποθετείται ειδικό τσοκ, το οποίο εναλλάσσει τις θέσεις του μοχλού αυτόματα, ανάλογα με την θερμοκρασία του εισερχόμενου προς καύση στη μηχανή ατμοσφαιρικού αέρα.
       Αυτή είναι η λειτουργία του αναπνευστικού συστήματος, όταν ο οργανισμός λειτουργεί υπό ομαλές συνθήκες. Ο οργανισμός όμως, πέραν της ομαλής λειτουργίας του, έχει την δυνατότητα σε εξαιρετικές περιπτώσεις να λειτουργεί και με γρήγορους ρυθμούς. Τότε, η αναπνοή μέσω ρινικής κοιλότητας όχι μόνον δεν μπορεί να καλύψει τις ανάγκες του, αλλά και θα τον οδηγούσε στον πνιγμό του. Στις περιπτώσεις αυτές, τις επί πλέον ανάγκες του τις καλύπτει με την αναπνοή και δια της στοματικής κοιλότητας. Φυσιολογικά μόνο σε αυτές τις περιπτώσεις επιτρέπεται η αναπνοή δια της στοματικής κοιλότητας, καθώς και όταν εξαιτίας διαφόρων λοιμώξεων είναι αδύνατη η αναπνοή μέσω της ρινικής κοιλότητας.